Biomassa wordt gebruikt als een overkoepelende term voor groene (rest)stromen. Denk aan hout uit bosbeheer, reststromen uit de industrie maar ook akkerbouwgewassen en groen gas vallen onder de noemer biomassa. Daarnaast kan er sprake zijn van verwerking zoals bijvoorbeeld in het geval van houtpellets. Doordat er sprake is van een breed scala aan materialen en bronnen is het verbranden van biomassa voor energieopwekking niet per definitie duurzaam.

Hernieuwbare energiebron

Voor het behalen van de doelstellingen van het Parijs-akkoord zijn drastische reducties in CO₂-uitstoot nodig. In 2030 zal de uitstoot van dit broeikasgas met 49% teruggedrongen moeten zijn en in 2050 met 95%.De cijfers van het CBS laten zien dat van de hernieuwbare energieproductie in Nederland in 2019 59% uit biomassa kwam. Dat is meer dan alle zonnepanelen en windturbines in Nederland bij elkaar.

Mocht Nederland af willen van de (bij)stook van biomassa, dan zal het een ongekende stap voorwaarts moeten maken met het toepassen van andere vormen van hernieuwbare energie. Biomassa kan in principe weer terug groeien en vormt daarmee een gesloten koolstofcirkel. Dit principe blijkt niet altijd nageleefd te worden in de praktijk, wat de nodige ophef heeft veroorzaakt.

Het heersende beeld is dat biomassacentrales op industriële schaal oerbossen verbranden. Maar het grootste gedeelte van de houtige biomassa die in Nederland verstookt wordt is uit Nederland zelf afkomstig. In 2017 kwam 82% van de houtige biomassa van eigen bodem. Daarna volgen onze directe buren als hoofdbron van geïmporteerde houtige biomassa. Slechts 0,5% komt via een schip het land binnen.

Duurzaamheid

De sector heeft stappen gezet om duurzamer te gaan werken. Zo is er in 2015 een convenant biomassa getekend samen met verschillende Nederlandse milieuorganisaties. Ook is er in 2020 een beleidskader opgesteld door de Sociaal Economische Raad (SER) dat aanstuurt op de overschakeling naar enkel duurzame biomassa. Om dit voor elkaar te krijgen zullen er stappen moeten genomen op het gebied van certificatie en transparantie, zoals de overstap naar brandstof met een FSC-label.

Willen van Kuyck vat het in zijn artikel in Agro Chemie treffend samen: 'Aan alle vormen van energieopwekking kleven bezwaren. Zijn het niet de hoge kosten, dan is het impact op klimaat, mens, dier en milieu.' De toekomst van biomassa als energiebron is een zekerheid - want zonder haalt Nederland de klimaatdoelen niet - maar ade subsidie op de stook van biomassa is wel een politiek heikel punt. Met de landelijke verkiezingen op komst kan er van alles gebeuren.

Biomassa is nodig om het energieakkoord te halen