Het huidige statiegeldsysteem in Nederland omvat grote PET-flessen, kleine hervulbare frisdrankflesjes in de horeca en hervulbare bierflesjes. Alle andere verpakkingen zijn uitgezonderd. Omdat de overheid wil weten wat het kost om statiegeld voor andere verpakkingen zoals kleine flesjes of blikken in te voeren, vroeg het ministerie van Infrastructuur en Milieu aan onderzoeks- en adviesbureau CE Delft een verkennend onderzoek uit te voeren.

Het rapport 'Kosten en effecten van statiegeld op kleine flesjes en blikjes' laat zien dat een statiegeldsysteem extra kosten met zich meebrengt, met name door de uitbreiding van de innamecapaciteit van statiegeldverpakkingen. Daar tegenover staat een besparing op kosten voor afvalverwerking.

Uitbreiding innnamesysteem

Uit het rapport blijkt dat bij invoering van een statiegeldsysteem voor kleine flesjes en blikjes 2,7 tot 2,9 miljard verpakkingen extra onder statiegeld vallen. Het gaat om 1,8 miljard blikjes, 900 miljoen kleine kunststof flesjes en eventueel 200 miljoen eenmalige glazen verpakkingen. Op dit moment worden jaarlijks ongeveer 1 miljard verpakkingen individueel ingeleverd voor statiegeld via de statiegeldmachines bij supermarkten.

Na invoering van een uitgebreider statiegeldsysteem zullen er meer verpakkingen ingeleverd worden dan nu het geval is, ongeveer 3,5 keer zoveel. Dat beteken dat de infrastructuur voor inname van statiegeldverpakkingen uitgebreid moet worden. Die uitbreiding is de grootste kostenpost bij invoering van zo'n statiegeldsysteem, schrijven de opstellers van het rapport.

Kostenpost

De onderzoekers hebben gerekend met verschillende scenario's waarbij statiegeldprijzen van 10 tot 25 cent gebruikt werden. Ze gaan er van uit dan 85% van alle verpakkingen ingeleverd worden. Hoe hoog de netto kosten voor de uitbreiding van het innamesysteem zullen zijn, varieert sterk per scenario. De onderzoekers komen op een kostenpost van € 10 mln tot € 110 mln. Maar daartegenover staan ook kostenbesparingen.

Zwerfafval

Zo hoeven veel minder verpakkingen te worden verwerkt via het restafval of gescheiden inzameling Per saldo bedraagt die kostenbesparing ongeveer € 6 à 8 mln. Ook is er een kostenbesparing omdat er minder zwerfafval zal zijn. Uit een milieueffectenanalyse van 2015 blijkt dat er jaarlijks 50-100 miljoen kunststof flesjes en 100 tot 160 miljoen blikjes als zwerfafval in het milieu belanden.

Door invoering van statiegeld zal de hoeveelheid blikjes en flesjes in het zwerfafval sterk afnemen. De onderzoekers verwachten dat de afname van het zwerfafval zo'n 70 tot 90% zal zijn. Omdat je dit zwerfafval niet meer hoeft op te ruimen, bespaar je op kosten. Ze schatten dat die besparing € 3 tot € 10 miljoen zal zijn. Een ander effect zal zijn dat de hoeveelheid plastic in zee zal afnemen door statiegeld. Het rapport schat dat jaarlijks 11 tot 11 à 140 ton minder afvalplastic in zee komt.

(Bron foto: Pixabay)

Minder zwerfvuil met statiegeld op blik