Steeds vaker nemen burgers het heft in handen en houden zich bezig met natuurbeheer. Rob Meijers vraagt zich in het artikel 'Natuurbeheer en burgerparticipatie' af waarom dat steeds vaker gebeurt. Misschien is er een generatie die meer tijd en kennis heeft om zich met zulke projecten bezig te houden. De moderne media, internet en social media maakt het in ieder geval makkelijker om anderen te mobiliseren.

Meedenken

Terreinbeherende organisaties moeten inspelen op die ontwikkeling. Willen ze de burger ruimte geven om mee te werken, mee te denken en mee te praten? De grote beheerders: Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en de Nationale landschappen hebben al een traditie om vrijwilligers in te zetten. Maar ook andere particuliere beheerders blijken steeds vaker gehoor te geven aan initiatieven van burgers.

Zelfbeheer

De vrijwilligers voeren niet alleen onderhoudswerkzaamheden uit, ze hebben ook ideeën over de inrichting van een gebied en ze willen zelf verantwoordelijk zijn voor hun initiatief. De meest vergaande vorm van zelfbeheer is het zelf eigenaar worden van een gebied zoals bij de stichting 'Dommelbimd' is gebeurd. Burgers uit Boxtel en omgeving brachten geld bijeen om een 6,5 ha groot grasland door aankoop te behouden. De stichting beheert het gebied zelf. Terreinbeherende organisaties kunnen ook de burgers opzoeken en met ze in gesprek gaan zoals Natuurmonumenten dat in streekconferenties doet.

Tien typen

Dat er verschillende vormen burgerinitiatieven zijn, is te lezen in het artikel 'Betekenis groene burgerinitiatieven voor natuurbeheer' in vakblad Landschap. In dat artikel wordt een analyse besproken van 264 groene burgerinitiatieven. Wageningse onderzoekers analyseerden die initiatieven in opdracht van het Planbureau voor de Leefomgeving en kwamen tot een typologie van tien verschillende soorten initiatieven. Het artikel is gebaseerd op het onderzoeksrapport 'Betekenis van groene burgerinitiatieven' dat eerder verscheen.

(Bron foto: Nat Pan from nl [GFDL or CC-BY-SA-3.0], via Wikimedia Commons)

Steeds meer burgerinitiatieven in natuur