Dat blijkt uit het rapport Superlijst Gezondheid van onderzoeksstichting Questionmark in samenwerking met het Diabetes Fonds, Hartstichting, Maag Lever Darm Stichting en Nierstichting. De onderzoekers bekeken wat acht supermarkten doen om hun klanten te laten kiezen voor gezond eten en drinken.

Supermarkten

Overgewicht en obesitas zijn belangrijke volksgezondheidsproblemen. Na roken vormen zij de belangrijkste oorzaak van ziekten. Omdat 70% van ons dagelijks voedsel uit de supermarkt komt, hebben zij grote invloed op de keuzes die we maken. Die invloed kunnen ze gebruiken om ons te helpen gezond te eten.

In het Nationaal Preventieakkoord uit 2018 staan maatregelen tegen overgewicht en obesitas. De supermarkten hebben de vrijblijvende afspraak dat ze consumenten verleiden meer producten te kopen die in de Schijf van Vijf horen. Bijvoorbeeld door te communiceren welke producten in de Schijf van Vijf passen en de gezonde keuze de gemakkelijke keuze te maken.

Schijf van Vijf

Het onderzoek toont aan dat supermarkten te weinig doen om hun klanten gezond te laten eten. Zo blijkt dat 82% van de aanbiedingen ongezond is. Bij de kassa’s liggen ongezonde verleidingen voor het grijpen. Ook hebben supermarkten geen duidelijk doel gesteld om minder ongezonde producten te verkopen. In sommige productgroepen, bijvoorbeeld bij rijst en pasta, zijn ongeacht de supermarkt weinig gezonde varianten te vinden.

In alle supermarkten valt het assortiment grotendeels buiten de Schijf van Vijf terwijl volgens het Voedingscentrum maar 15% van de energie-inname buiten de schijf mag vallen, aldus de onderzoekers. In een eerder uitgevoerd onderzoek van Questionmark in opdracht van Unicef blijkt dat gezonde voeding voor kinderen te weinig centraal staat in het beleid en praktijk van de supermarkten.

Kindermarketing

Het rapport maakt ook duidelijk wat wel goed gaat bij individuele supermarkten. Zo bieden Dirk-filialen geen ongezond voedsel aan bij de kassa. Coop heeft gezonde recepten in de winkel en Aldi kiest voor kindermarketing op gezonde producten. In het algemeen blijkt dat elke supermarkt wel iets van anderen zou kunnen leren.

Ranglijst

Op basis van de onderzoeksresultaten is een ranglijst van supermarkten samengesteld. De ranglijst laat zien welke supermarkten tot de voorlopers, middenmoot en achterblijvers behoren in de mate waarin zij hun klanten helpen kiezen voor gezond. Lidl, Dirk, Coop en Ekoplaza doen het goed; Jumbo is een middenmoter en Albert Heijn, Aldi en Plus zijn minder ver.

Supermarkten kunnen meer doen om gezond voedsel te promoten