Invasieve exoten zijn dieren of planten die hier van nature niet thuis horen maar zich wel thuis voelen. Door het ontbreken van natuurlijke vijanden kunnen ze zich snel uitbreiden. Ze verdringen andere soorten en hebben daarom effecten op de biodiversiteit. De Japanse duizendknoop bijvoorbeeld kan andere inheemse planten verdringen. Daarnaast hebben exoten soms ook maatschappelijke gevolgen zoals de grote waternavel die er voor zorgt dat watergangen verstopt raken. En in de Amsterdamse waterleidingduinen houden damherten de gemoederen bezig. Uit onderzoek blijkt dat de populatie te groot is, maar afschot stuit op grote maatschappelijke weerstand.

Exoten

Onderzoeker Gerard Oostermijer van de Universiteit van Amsterdam pleit in Vakblad Natuur Bos Landschap voor vroegtijdig ingrijpen bij de ontdekking van exoten. Maar wat zijn exoten? Hoe weet je of een soort schadelijk is? In het artikel 'Exoten vroeg verwijderen, anders is het zinloos' gaat hij in op die vragen.

Damhert

Exoten zijn dieren of planten die zich hier niet op eigen kracht gevestigd hebben. Het kliflamsoor, dat zich in 2014 gevestigd heeft op een kwelder in Ameland is waarschijnlijk met het zaad van een trekvogel meegenomen. Daar hoef je je geen zorgen over te maken, vindt Oostermijer. Anders is het met soorten die opzettelijk ingevoerd zijn als sierplant en verwilderen. Je kunt daarbij denken aan soorten als de reuzenbalsemien, Japanse duizendknoop, watercrassula en Canadese guldenroede. Of het gaat om dieren als de nijlgans, de halsbandparkiet of het damhert.

Voorzorgbeginsel

Nu worden soorten vaak aangepakt wanneer ze een plaag zijn geworden, maar dat is zinloos, vindt de auteur. Je zou soorten aan moeten pakken wanneer je er zeker van bent dat de soort schade kan veroorzaken. Maar het is lastig te voorspellen of een soort een plaag wordt. Daarom is de beste strategie het voorzorgsbeginsel, waarbij elke door de mens geïntroduceerde nieuwkomer meteen na ontdekking wordt verwijderd. Een economisch en ecologisch verantwoord alternatief is er niet, stelt Oostermijer. Als je te laat ingrijpt, levert dat grote problemen op. Denk aan de Amerikaanse vogelkers, waar we niet van afkomen, of de problemen met het damhert.

(Foto: damherten Bron: Pixabay)

Verwijder exoten direct na ontdekking