De overheid stimuleert het gebruik van biomassa als brandstof, omdat het CO₂-neutraal is en dus goed voor het klimaat. Maar bosbouwkundige Leffert Oldenkamp zegt in een artikel in Vakblad Natuur Bos Landschap dat dit klinkkare onzin is. In het artikel 'Goed bosbeheer kan bijdragen aan langer vasthouden van CO₂' doet hij een poging biomassa als klimaatneutrale brandstof te ontmantelen.

Houtverbranding

Bij het verbranden van brandstoffen als hout, gas of steenkool komt altijd CO₂ vrij, zo legt hij uit. Maar bij het stoken van hout komt heel wat meer CO₂ vrij dan bij het stoken van aardgas. Los van andere overwegingen zou je omwille van het klimaat beter aardgas dan hout kunnen stoken, zo betoogt hij. Zijn opvattingen lijken aan te sluiten bij een visiedocument van de KNAW uit 2015 over biobrandstof en hout als energiebron. De KNAW concludeerde dat het verbranden van hout in elektriciteitscentrales en van bio-ethanol en biodiesel in auto’s niet of nauwelijks bijdraagt aan besparing van CO₂-uitstoot.

CO₂ vastleggen

Oldenkamp vindt dat je je aandacht beter kunt richten op een bosbeheer waardoor bossen meer CO₂ opnemen. Dat bossen CO₂ vastleggen staat buiten kijf. Maar een deel van die koolzuur wordt maar tijdelijk vastgelegd. Zo leggen bomen koolzuur vast in bladeren. Maar nadat het blad afgevallen en verteerd is, wordt de CO₂ weer opgenomen in de koolstofkringloop. Wil je CO₂ vastleggen, dan moet je zorgen dat er groei plaatsvindt in de bossen. Je moet werken aan verjonging.

Aanwas

De bosbouwexpert legt het uit aan de hand van de lopende aanwas, dat is de groei van de opstand in een bepaald jaar. Nadat bossen aangelegd zijn, stijgt die lopende aanwas aanvankelijk snel. Maar na verloop van tijd - dertig jaar bijvoorbeeld - zakt die lopende aanwas in. Zo gauw de lopende aanwas lager wordt dan de gemiddelde aanwas - de aanwas over alle jaren - moet je ingrijpen, vindt hij. Je moet bossen uitdunnen zodat verjonging plaatsvindt en oudere bomen ruimte krijgen om te groeien. Doe je dat niet, dan stokt de CO₂- opname.

Exoten

Oldenkamp vindt dat er in de Nederlandse bossen te weinig verjonging plaatsvindt. Bovendien wordt goed groeiend bos omgevormd naar lage vegetaties of spontane, maar minder goed groeiende bossystemen. De bostoestand is ongunstig voor het verhogen van de CO₂ buffer, zegt hij. Beheerders richten zich naar zijn smaak te weinig op houtproductie en te sterk op biodiversiteit. Hij maakt zich ook sterk voor snelgroeiende exoten als douglasspar of Amerikaanse eik die veel CO₂ op kunnen nemen. En wil je dat de opgenomen CO₂ vastgelegd blijft, dan moet je het hout duurzaam verwerken: in planken, houten producten of in de biobased industrie. Je moet het hout niet opstoken.

(Bron foto: Pixabay)

Voor CO₂-opslag is een ander bosbeheer nodig