De doelgroep bestaat uit Nederlandse wijnbouwers en hun samenwerkingspartners, die behoefte hebben aan toepasbare inzichten om hun teelt te verduurzamen en weerbaarder te maken tegen klimaatverandering. De aanpak combineert onderzoek, praktijk en communicatie. Binnen het netwerk van WUR, Vereniging Nederlandse Wijnproducenten (VNWP), Vereniging Wijnbouwers der Lage Landen (VWLL), en praktijkwijngaarden wordt kennis niet alleen overgedragen, maar ook gezamenlijk ontwikkeld. Via demonstraties, praktijktoepassingen, praktijkgidsen, video’s, digitale tools en sociale media wordt de informatie laagdrempelig, visueel en direct bruikbaar verspreid. De verwachte uitkomsten zijn een beter geïnformeerde en meer lerende wijnbouwgemeenschap, waarin kennis structureel wordt gedeeld en geborgd. Hierdoor verkleint het project de kloof tussen wetenschap en praktijk en draagt het bij aan een duurzame, weerbare en kennisgedreven toekomst voor de Nederlandse wijnbouw.

Kansen en knelpunten

De Nederlandse wijnbouw is de afgelopen decennia gegroeid van een niche-activiteit naar een serieuze sector met toenemende aandacht voor duurzaamheid. Klimaatverandering, technologische innovatie en veranderende consumentenvoorkeuren maken dat wijnbouw in Nederland steeds haalbaarder wordt. De kansen die Nederland als wijnbouwland heeft, zijn onder andere:

Klimaatverandering als stimulans - Door de opwarming van de aarde is het Nederlandse klimaat geschikter geworden voor wijnbouw. Druivenrassen die voorheen niet konden rijpen, doen dat nu wél, waardoor kwaliteitswijnen mogelijk zijn.
Toenemende vraag naar lokale en duurzame producten - Consumenten hechten meer waarde aan herkomst, milieuvriendelijke productie en korte ketens. Nederlandse wijn kan hier goed op inspelen met transparantie en lage food miles.
Innovaties in duurzame teelttechnieken - Er zijn steeds meer biologische en biodynamische wijngaarden. Ook precisielandbouw, natuurlijke plaagbestrijding en het gebruik van schimmeltolerante druivenrassen (PIWI’s) helpen de ecologische voetafdruk te verlagen
Samenwerking en kennisdeling - Organisaties zoals de Vereniging Nederlandse Wijnproducenten (VNWP) en Vereniging Wijnbouwers der Lage Landen (VWLL) stimuleren kennisuitwisseling over duurzame praktijken.

Naast de kansen zijn er echter ook knelpunten:

Klimaatrisico’s en weersinvloeden - Hoewel het klimaat gunstiger wordt, blijven late nachtvorst, hagel, overvloedige regen en schimmelziekten grote risico’s. De wijnbouw is hierdoor kwetsbaarder in Nederland.
Beperkte schaalgrootte en hoge kosten - Nederlandse wijngaarden zijn klein en arbeidsintensief. Investeringen in duurzame technieken of certificeringen zijn relatief duur, zeker voor startende wijnboeren.
Beperkte afzetmarkt en concurrentie - De afzet blijft lokaal en de concurrentie met goedkopere buitenlandse wijnen is sterk. Duurzame productie maakt wijn duurder, wat de marktpositie kan bemoeilijken.
Gebrek aan scholing en arbeidskrachten - Er is beperkte toegang tot specialistische kennis over duurzame wijnbouw en een tekort aan geschoolde arbeidskrachten, met name tijdens oogsttijd.
Wet- en regelgeving - De regels voor (biologische) certificering zijn streng en administratief belastend. Sommige innovatieve technieken (zoals bepaalde biologische gewasbeschermingsmiddelen) zijn nog niet toegestaan.

Duurzame wijnbouw in Nederland (KoM25030)

Projectstatus

Lopend

Looptijd

Regio

Nederland

Thema

Wijnbouw, tuinbouw

Projectregeling

Kennis op maat